Kiến Thức Ngày Nay Online - Tạp chí thông tin Việt Nam - Cập nhật thông tin 24 h | Tin tức | Quê tôi mùa hát bội
   Thời sự
   Kiến thức
   Tư vấn
   Văn hóa & Nghệ thuật
   Multimedia
   Tòa soạn và bạn đọc
   Thư giãn
   Kinh tế

   Các nhà tài trợ vàng


Đại Hồng Phúc
 
 
Nata Hoa Linh
 
 
Tài trợ tạp chí Kiến Thức Ngày Nay
 
 
Công ty TNHH đầu tư và phát triển Đông Tây - Ích Tâm Khang
 
 
Công ty Nguyễn Lê - Nước uống tinh khiết NEED

 

   Thành viên xuất sắc
Thành viên tích cực nhất tại diễn đàn:
Người đứng đầu:
zcuanhz (141 bài gửi)

02: teobathe (78 bài gửi)
03: sinnova (44 bài gửi)
04: thanhdat93 (37 bài gửi)
05: huongtram8195 (24 bài gửi)
06: tranjessica (23 bài gửi)
07: jessicatran (18 bài gửi)
08: reborn (18 bài gửi)
09: cpvdesign (15 bài gửi)
10: bimat (14 bài gửi)
   Software hữu ích
5 file mới nhất

1. TV 2.0
2. Kế Toán Vật tư
3. ActiveIcons
4. AbcShortcuts 1.0
5. Web Time 2000

Chuyển đến danh mục Files
   Chơi Games Online

Cướp biển Caribe


Bão táp sa mạc


Đập thỏ


Bát tiên


Khỉ ném phi tiêu


Các Game Online khác

   Xem và nghe Online
Call on me (filterheadz remix)(Eric Prydz)
Xin Lỗi Anh Yêu Em(Hải Anh)
TVO-03(TVO-03)
Khúc Hát Bình Minh(Đồng Đội)
Giấc Mơ Chapi(Vương Dung)
Sóng Đôi(Tóc Tiên)
Mong Anh Về(Thu Minh)
Trái Tim Thật Thà(Lê Hiếu)

Xem nghe các tác phẩm khác

 


Quê tôi mùa hát bội
21/05/2006

Xem hnh
Các nhà tài trợ kim cương


Là người Bình Định hẳn không ai chưa một lần xem hát bội. Ca dao Bình Định có câu: “Hát bội làm tội người ta


Đàn ông bỏ vợ đàn bà bỏ con”


Hay: “Bầu Đông đóng Lý Phụng Đình


Dẫu chồng có đánh thì mình cũng đi”...

Không biết hát bội có cái ma lực nào mà cuốn hút con người ta đến vậy? Có phải tiếng trống rền thúc giục những hàng tre vằng vặc trăng hè, hay khúc nam ai, nam bình rung rinh đồng lúa luôn hút hồn những người dân quê tôi suốt ngày chân lấm tay bùn, nói năng rổn rảng, bộp chạc như bắp, như lang, như mì, như đậu.


Nơi ấy, tôi  sinh ra và rất đỗi tự hào vì  đã được trưởng thành từ một vùng quê như vậy. Bắp và khoai, lúa và đỗ, và cá và tôm, và bầu và bí... đã cho tôi vóc vạc hình hài. Ngọn tre oằn mình những trưa hè, xâu chuỗi tiếng cu cườm trong nắng; dòng sông cuồn cuộn với những guồng xe nước mang âm hưởng của tiềng kiềm, tiếng nhị; rồi những hội đổ giàn, những đêm tát nước, những chiều luyện roi... đã cho tôi  âm nhịp dẻo bền của tiếng trống chầu cố xứ. Câu hát bài chòi, khúc nam xuân lảnh lót đã phả vào tâm hồn tôi mênh mông đồng lúa, dìu dặt cánh cò...


Những độ trăng lên Xuân kỳ, Thu tế, làng tôi lại vào mùa hát bội. Người ta hạ cây, dựng rạp với màn thùng, với nghi môn và hương án ngay trên nền Văn Thánh (Văn Miếu) cũ, cạnh hai con kỳ lân cao to sừng sững. Có lẽ hâm mộ hát bội nhất làng là bọn trẻ con quần đùi chân đất. Chúng chạy ra tận đầu đường để đón chiếc xe chở đoàn hát bội, rồi sốt sắng chặt cây, chẻ lạt, giúp kéo dây, dựng màn, dựng rạp. Ấy là chưa kể hễ ông bầu hở cơ chiếc trồng chầu thì “thùng! thùng! thùng!...” cho đã tay rồi ù té chạy.


Đoàn nào làm căng với bọn trẻ thì y như rằng đêm ấy thế nào diễn viên cũng có chuyện: không thuộc lời, đang diễn bị rớt đao, đụng kiếm bởi bọn trẻ chơi xấu mang quả thị dứ dứ trước bàn thờ tổ hát bội được dựng tạm ngay sau tấm màn thùng. Người ta bảo ông tổ hát bội sinh thời rất mê quả thị, nên hễ nghe có mùi thị là bỏ bê ngay đêm diễn, không thiết việc phù hộ cho kíp diễn hát trót lọt bởi cái mùi  vừa thanh vừa quyến đến lạ kỳ.


Khi đoàn hát dựng rạp xong, mặt trời vừa xuống núi, bò chưa về đến chuồng, dải ruộng cấy chưa hết luống, đã nghe thùng thùng... tiếng trống chầu, trống chiến. “Nghe tiếng trống chầu đâm đầu mà chạy/ Nghe tiếng trống chiến chết điếng trong ruột!”. Ai nấy vội vội, vàng vàng bữa cơm chiều với cá chiên, mắm ruốc. Trẻ già trai gái, ai cũng hối hả đến  sân hát tìm một chỗ thật tiện lợi để vừa nhận rõ mặt diễn viên, vừa nghe được lời hát. Đám trẻ con chúng tôi thì chen chúc sau rạp để coi cho được kép hát hoá trang, chuẩn bị đêm diễn. Ông Quan Công mặt đỏ râu dài, cầm thanh long đao  chống cao tới mũ, Trương Phi thì mặt rằn râu xoắn, bước đi rung reng tiếng lục lạc, mắt quẩn quanh liên láo, hét lên một tiếng là cả bọn chết điếng, dạt ra ngoài.


Dứt hồi trống khai trường là tiếng kèn, tiếng nhị rộ lên; đám trẻ con chui qua chân người lớn, chen cho được đến trước sân khấu, cạnh người cầm chầu, rồi ngồi ngay ngắn xem hát. Những vở dài như: Tam Hạ Nam Đường, Sơn Hậu, hay Quan Công hồi cổ Thành... diễn 3-4 đêm liền từ 8-9 giờ đêm cho tới sáng mà khán giả vẫn kín chật trước sân, không muốn về nếu kép hát không ngút hơi nghỉ sức. Đám trẻ con thì mơ mơ tỉnh tỉnh, có đứa nằm lăn dưới cỏ cạnh người cầm chầu, đánh một giấc dài rồi bừng thức dậy khi nghe tiếng Trương Phi thúc lính hạ thành.


Những mùa trăng lên, nếu không có gánh hát bội nào về làng thì bọn trẻ lại dựng rạp ngay trước đình làng để diễn, hát cho nhau nghe rồi cười nắc nẻ khi Đổng Kim Lân biệt mẹ lại té ngã lăn quay vì một thằng Mao Ất đã nằm chết giữa sân. Những đêm hát như vậy không chỉ thu hút đám trẻ trong làng mà còn có các cụ, các chú  thuộc tuồng tích và đam mê hát bội đến giúp. Họ chỉ cho chúng tôi bộ đi của Trương Phi, cách vuốt râu của quan nịnh, quan trung, cách đánh trống thế nào nghe cho thủng câu hát chứ không “phang ngang bửa củi”. Và cũng từ những đêm hát bội như thế mà ở Bình Định vào cuối những năm 70 của thế kỷ trước từng có hẳn một đoàn hát Đồng Ấu, Suối Tre tập hợp những kép hát tuổi mười ba, mười lăm tóc cháy sém, da đen nhẻm chuyên đi diễn lấy tiền thiên hạ. Trong số ấy  bây giờ có người đã trở thành những nghệ sĩ trụ cột của nhà hát tuồng Đào Tấn.


Hát bội ngày xưa là vậy. Còn bây giờ, người ở gần thì nôn nao, kẻ ở xa thì vương vấn mỗi lúc nghe tiếng trống chầu, dẫu chỉ trên màn ảnh nhỏ.

Mai Thìn (Theo Kiến Thức Ngày Nay 561)



 Bản để in  Lưu dạng file  Gửi tin qua email


Những bản tin khác:
Ngủ trên tay ba (21/02/2008)
12 món quà (25/07/2006)



Ln đầu trang
Tin mới cùng chuyên mục
Ngủ trên tay ba
"Cuộc đời đâu phải tự nhiên xanh..."
Vườn Xuân Lan tạ chủ - mở đầu hành trình đi tìm cái đẹp của Nguyễn Tuân
Vườn Xuân Lan tạ chủ - mở đầu hành trình đi tìm cái đẹp của Nguyễn Tuân
Văn tế bạn chài Nghĩa An

Bài được đọc nhiều nhất
CÓ MỘT LOÀI HOA NHƯ THẾ...
Bất ngờ cuộc sống quanh ta: Những câu kệ trong lòng chuông
Mấy món quà của học sinh Hà Nội xưa
"Cuộc đời đâu phải tự nhiên xanh..."
Vườn Xuân Lan tạ chủ - mở đầu hành trình đi tìm cái đẹp của Nguyễn Tuân

   Chuyển đổi tiền tệ
  Số tiền:
  
  Từ
  
  Thành
  
 
   Từ điển

Tra theo từ điển:


   Bách khoa tòan thư
get info from WikiPedia


 
Tài trợ Tạp chí Kiến Thức Ngày nay

Bản quyền thuộc về Tạp chí điện tử - Kiến Thức Ngày Nay Online
Số giấy phép: 395/GP-BVHTT, cấp ngày: 18/09/2002. Tổng biên tập: TS Nguyễn Thị Kim Ửng
- Chủ biên: Hàn Tấn Quang
Ghi rõ nguồn 'kienthucngaynay.vn' khi bạn phát hành lại thông tin từ website này. Trụ sở tòa soạn: 16 Trần Quý Khóach P.Tân Định Q.1 Tp.HCM
Liên hệ quảng cáo: Công ty TNHH TM - DV Ân Minh - 221/2 Trần Quang Khải P.Tân Định Q.1, Tp.HCM - Điện thoại: (848) 62911952 - Fax: (848) 62911951
Email: kienthucngaynay.vn@gmail.com - Website: www.anminh.com - Facebook: www.facebook.com/TapChiKienThucNgayNay | BẢNG GIÁ QUẢNG CÁO |